Degemer al lec'hienn > Plogoneg-Llandysul Brezhoneg > “Kontañ kaoz e brezhoneg”, sed’amañ un obererezh a zo digor d’an holl a-hed ar (...)

“Kontañ kaoz e brezhoneg”, sed’amañ un obererezh a zo digor d’an holl a-hed ar bloaz.

Setu an deizhiadoù evit 2017-2018, (6eur/7eur30 noz e Oaled ar Gumun) :
- 29 a viz Gwengolo : adkroget eo bet trankilig!
- 20 a viz Here : gweladenniñ Douarnenez gant Alexis BELBEOC’H
- 10 a viz Du : Tudi CREGUER, kazetenner e RBI/O
- 01 a viz Kerzu : Mélanie JOUITTEAU
- 22 a viz Kerzu : Fanny CHAUFFIN
- 5 a viz Genver
- 26 a viz Genver : Erell CROUPIER, Kuzul Meur Penn Ar Bed
- 16 a viz C’hwevrer : Fransez FAVEREAU
- 9 a viz Meurzh
- 30 a viz Meurzh : Laëtitia FITAMANT, Radio Kerne
- 20 a viz Ebrel : Yann GERVEN
- 18 a viz Mae : Alan AN NOAC’H, ganet e Plogoneg
- 8 a viz Mezheven : Annie COZ. a skriv romantoù poliz

Abadenn an 10 a viz Du gant Tudi Creguer
Peadra a oa da dremen ur frapad mat a amzer blijus o trailhañ kaoz gant Tudi CREQUER a zo kazetenner e R.B.I./O. abaoe miz Genver 2016.
Ha peadra da zeskiñ ivez :
- penaos, ha war peseurt danvezioù, e vez stummet an danvez kazetennerien er skolioù uhel ma vez kelennet enno ar vicher-mañ ;
- petra eo buhez ur c’hazetenner dre-gomz a ginnig keleier ar mintin da 6e15, pe abretoc’h c’hoazh… -penaos e vez prientet ur gazetenn dre-gomz…
Ha tout an traoù-se a zo bet diskuliet gant feiz gwellwelus ha seder ur brezhoneger yaouank a wel bemdez war an dachenn n’eus netra efedusoc’h evit ledanaat implij ar brezhoneg eget ober gantañ bemdez, e pep-lec’h gant ar muiañ a dud posupl.
Un testeni kalonekaus ha frealzus evit an holl dud a striv evit deskiñ yezh hor bro hag ober ganti !

Abadenn an 20 a viz Here gant Alexis Belbeoc’h
Un triwec’h den bennak, hag en o zouez "pennoù nevez", o doa heuliet Alexis BELBEOC’H a-hed straedoù, banelloù ha plasennoù Douarnenez d’ober anaoudegezh gant lec’hioù-ardamez buhez ar gêr n’eus ket pell ’zo c’hoazh...:
- ar friturioù ma veze fardet enno pesked-mir,
- ar stalioù a werze peadra d’ober stronk da voueta hag a bep seurt dafar da besketañ,
- ar skornerezh,
- an nezerezh a wee rouedoù,
- ostalerioù ar porzh, a oa e gwirionez pennsezioù skipailhoù ar bigi-pesketañ, lod anezho o vezañ dalc’her kevrannoù bigi ’zo,
- porzhiouigoù, a oa sko ouzh meur a di-pesketour, e-lec’h ma veze koueziet ar rouedoù hag an dilhad-labour o soubañ anezho e-barzh dour-sal lakaet da virviñ gant kachou teuzet ennañ,
- Bod ar Vartoloded, skrivet war e dalbenn ar ger-stur "Doue, Enor hag ar Vro". Sachet e oa bet ivez evezh ar valeerien war dreuzfurmadurioù graet da lec’hioù ’zo a-feur ma kreske ar gêr hag obererezh hec’h annezidi :
- ur voger-harp, ma veze n’eus ket pell ’zo c’hoazh lipet he diaz gant gwagennigoù al lanvioù uhelañ… pa ’z eo bremañ hedet gant asfalt ur straed…
- fraost greantel ur fritur, bet savet e-lec’h ma oa a-raok poul-kannañ pennañ ar gêr,
- ur park-lec’h, ma c’heller ijinañ dindan e pavezioù traezh an aod…
- iliz orin ar barrez, deuet da vezañ chapel Santez Elena, met dalc’het ganti daoust da bep-tra hec’h annezad pennañ : Santig Du !

JPEG - 355.3 ke
JPEG - 313.3 ke
JPEG - 314.8 ke
JPEG - 293.9 ke
JPEG - 267.4 ke
JPEG - 341.1 ke
JPEG - 194.5 ke
JPEG - 260.6 ke


2016-2017.

- Abadenn ar 7 a viz Ebrel gant Ronan Hénaff .
Lakaat brezhonegerien a bep seurt da gejañ ha da eskemm : setu amañ pal pennañ an abadennoù "Kontañ Kaoz". Tapet, ha tapet mat ar pal-se e-pad an abadenn a zo bet d’ar Gwener 7 a viz Ebrel (2017). Pedet e oa bet Ronan HENAFF. Paotr Lokorn eo eñ, bet ganet ouzhpenn 80 vloaz ’zo, hag ar Brezhoneg e yezh kentañ, evel just. Soubet eo bet ar perzhidi ’barzh ar Brezhoneg evel ma oa komzet el lodenn gentañ ar c’hantved diwezhañ, ur yezh yac’h ma ouie an dud a gomze anezhi lavarout pep tra ganti ha drezhi, ur yezh ken pinvidik ma lakae aes an dud da grouiñ gerioù nevez pa veze ezhomm. Ha chomet ar binvidigezh-se gant Ronan, hag hen roet en deus sklaer da c’houzout p’en deus displeget e kave direizh klevout tud ’zo ober gant ar ger "sokial", a sone "gallek" betek re evitañ, pa ’z eus unan all : "kevredadel", krouet a-ziwar gerioù a-viskoazh : "kevre" ("unvaniezh tud"), "kevredad" (bodad lies den a laka, pe a zo ganto, traoù e boutin").
Fromus e oa ivez evit an holl e glevout kontañ penaos e oa deuet gantañ e gerioù gallek kentañ, penaos e veze degemeret ar vugale, ganto nemet ar Brezhoneg, e skol ar vourc’h, penaos e klaske pep hini en em zisober, dre flatrañ pe pechañ e vignoned, eus ar "vuoc’h" peb tro ma tischañsfe bezañ tapet o kaozeal e Brezhoneg.

- Abadenn ar 17 a viz Meurzh gant Alexis.
Dedennus-tre ha divoutin eo bet abadenn Kontañ Kaoz ar 17 a viz Meurzh (2017).
Alexis BELBEOC’H en deus kinniget e zastumad priaj poblek (an hini ne gaozer kalz diwar e benn) : pezhioù krag, pri gwerniset ha failhañs (ar re-mañ ar re niverusañ a vez kavet bremañ rak ne oant ket implijet war ar pemdez – ha gant-se riskloù bemdeiz da vezañ torret - met kentoc’h diskouezhet war listrieroù d’ober brav ’barzh an tiez).
Displeget eo bet gantañ penaos e oa bet ganet, war ribl an Oded e Lokmaria, ur gwir "stil-Kemper" rak, ma oa renerien ar poderezhioù o tont eus diavaez-bro, ar vigerourien, en o zouez al livourien, a oa, int eus ar vro. Hag e c’heller lavarout emañ ar "stil-Kemper"-mañ, gant e dresoù hag an doare d’o zresañ, un testeni dibar eus estaol delvel ha faltazi Bretoned an tri c’hantved paseet.

- Abadenn ar 27.01. gant Maryvonne :
Graet eo bet goulennoù outi... Perak ? Emañ-hi o vont da vezañ aterset evit ur pennad-skrid war pajenn ziwezhañ ar gelaouenn sizhuniek "YA".
Ha gant ma n’eo ket hi boas da respont evls-se war ar prim da c’houlennoù a vefe graet outi, e fell dezhi "pleustriñ" un tammik a-raok.
An dud a lenn "YA" a anavez mat ar bajenn-mañ.
Kinniget ’vez warni, pep sizhun, ur Vrezhonegerez pe ur Brezhoneger. Goulennoù a-bep seurt a vez graet outi/outañ.
Evel-just, ez eo dre benn abegoù resis e vez kinniget tud ’zo war ar bajenn-mañ,
- peogwir e vez sevennet ganto un obererezh heverk bennak,
- peogwir an obererezh-mañ en deus un dra bennak da welet gant ar brezhoneg...
Aterset e vo Maryvonne peogwir e kemer perzh e labour "Levraoueg Komzet" Kemper, a zo ur gevredigezh a enroll levrioù evit an dud na c’hellont ket lenn (peogwir int dall pe teñval o gweled). Evel-se eo deuet dezhi ar mennozh da enrollañ levrioù skrivet e Brezhoneg, n’eo ket epken evit tud na welont ket pe a wel fall, met dreist-holl evit an holl Vrezhonegerezed ha Brezhonegerien, ganto ar Brezhongeg o yezh gentañ met na ouzont ket lenn en o yezh vamm.
Setu : traoù dedennus-tre da c’houlenn outi... ha da zeskiñ diganti.

Un nebeut skouerioù eus ar goulennoù graet d’an dud aterset gant "YA" :

Nv 604, 06 a viz Genver 2017. Paotr aterset : Erwan Ar Berr, Rener nevez Skolaj Diwan Kemper.
Penaos e teuer de rener skolak ? Comment devient-on directeur de collège ?
- Petra eo an eñvorenn he deus merket ac’hanoc’h ar muiañ ?
- Peseurt sonerezh a blij deoc’h lakaat pa vezit hoc’h unan ?
- Peseurt bro ’pije c’hoant da weladenniñ ?
- Peseurt kalite a blij deoc’h ar muiañ en un den ?
- Peseurt levr a yafe ganeoc’h war un enezenn didud ?
- Peseurt meuz a rit p’en em lakait de geginañ ?
- Petra eo ar c’hennlavar a blij deoc’h ar muiañ tout ?
- Da biv e kasfec’h ul lizher klemm ha perak ’ta ?
- Hag ul lizher gourc’hemennoù ?
- Pehini eo ar gentel bouezusañ da reiñ d’ar vugale hiziv an deiz ?
- Petra ’zo, er bed tro-dro deoc’h, ha ne gomprenit ket, ho pije c’hoant e vefe displeget deoc’h ?
- Pehini eo, hervezoc’h, talvoudusañ ijinadenn Mab-Den ?
- Ha ma c’hounezfec’h kalz arc’hant goude bezañ c’hoariet d’al Loto ?
- Da beseurt goulenn ’ho pije c’hoant da respont "Ya" ?

Nv 601, 16 a viz Kerzu 2016. Plac’h aterset : Maiwen Mercier, studierez, o prientiñ un D.U.T. "Carrières Sociales", c’hoant ganti labourat gant ar vugale, ar grennarded, an dud ampechet, ar re gozh, an dud dilojeiz...
- Penaos e tro ar studioù ganeoc’h ?
- Perak ho peus c’hoant labourat gant bugale, krennarded, tud ampechet, tud kozh, tud dilojeiz... ?
- Gouzout brezhoneg ha gouzout seniñ a dalvezo deoc’h evit al labour-se ?
- Petra ho peus c’hoant da zegas d’ar re-se ?
- E pelec’h e vo an dazont evidoc’h ? E bannlev ur gêr vras ? En ur vro all ? E breizh ?
- Peseurt lec’h ho pije c’hoant da reiñ da anvezout d’ar re all ?
- Petra a blij deoc’h ober evit cheñch soñjoù goude ur frapad labour tenn ?

Bon ! N’eo nemet skouerioù ! Deomp-ni da ijinañ goulennoù a bep seurt... a denno d’al levrioù mouezhiet... pe get...

Evit kaout soñj :
- abadenn ar 16 a viz Kerzu ! Gabi n’eus kinniget selaou, en ur lenn, ur pezhig skrivet gant Youenn BRUSK : "Teñzor Kêr Is".

- d’ar 25 a viz Du eo bet c’hoariet gant unan eus a c’hoarioù ijinet gant Sten CHARBONNEAU : Klask ar ger.

- d’ar 4 a viz Du, eo bet lakaet gant Gabi un dek bennak a dud da selaou enrolladurioù eus pezhioù teatr bet skrivet gant P.J. HELIAS.

- hag e miz Here e oa bet un abadenn dedennus etrezomp ivez!

Abadenn an 23 a viz Gwengolo gant Fañch DUROS.

JPEG - 393.6 ke
JPEG - 359.1 ke
JPEG - 383.8 ke
JPEG - 351.7 ke



- Biskoazh ne oa deuet kement a dud d’un abadenn ‘’Kontañ Kaoz’’. Dav eo lavarout e oa brav an amzer… hag e oa bet rakwelet un abadenn ‘’er-maez’’, da heuliañ Fañch DUROS a-dreuz parkeier ha klask hag anaout plant gouez ar vro, hag ivez menegiñ o ferzhioù evit a sell an apotikouriezh.
- A bep seurt perzhidi a oa : tud hag a ouie dija kalz a draoù war an danvez, ha tud na ouie tra… Met evit an holl ez eus bet traoù nevez da zeskiñ.
- Meneget eo bet da skouer “Damkaniezh (pe ‘’teori’’) ar sinadurioù” a ginnig e embann ar plant, mod pe vod, ha pa vefe dre o furmoù, o c’hwezh, o blaz… pe un dezverk bennak all, peseurt talvoudegezh a c’hellont kaout evit louzaouiñ ha pareañ kleñved-mañ kleñved, gouli-mañ-gouli… pe dont a-benn eus kudenn-mañ-kudenn. Evel-se e vez lavaret ez eo mat “louzaouenn ar gwenilied” (“Chelidonium majus” e latin) evit louzaouiñ an avuad… peogwir eo melen he sun…
- Merzet eo bet ivez pegen divent e oa, hag e chom c’hoazh, ijin ha barzhelezh ar vrezhonegerien pa ‘z eo meno da envel ar plant, ken stank ha liesseurt an anvioù a c’heller ober eus ur blantenn hervez an doare ma seller outi ! Setu penaos e vez graet “aour he zal” eus ar “c’hamamailh” (“Matricaria chamomillia” e latin) gant an dud a zo techet da welout kentoc’h stumm ha liv he bleunioù. Met graet ‘vez “louzaouenn St Yann” gant an dud a zalc’h stad eus mare barr he bleuñv, “tro-heol” gant ar re a arsell he emzalc’h e-kerzh an deiz, “louzaouenn ar mammoù” gant an dud a sell ouzh he ferzhioù kurañ, pe c’hoazh “fanul-gon” dre heñvelder he zrolinenn ouzh ur blantenn all…
- Hag echuet eo bet an abadenn gant ur banne rak, tout an dud a oar an dra-se, kerzout en ur brederiañ ha deskiñ a zisec’h ar gourlanchenn !

- DEIZHIADOÙ 2015-2016.

20 a viz Du Mélanie Jouitteau
04 a viz Kerzu Lou Millour, Loïg Jade (Radio Kerne)
08 a viz Geñver Abadenn lipous !
26 a viz C’hwevrer Pauline Kerscaven (R.B.I.)
23 a viz C’hwevrer Gweladenniñ Radio Kerne (5 eur noz)
11 a viz Meurzh Fransez Favereau
01 a viz Ebrel Lukian Kergoat
13 a viz Mae Marivonig Gouerou (Diwan)
10 a viz Mezheven Sten Charbonneau

Abadenn an 10 a viz Mezheven gant Sten Charbonneau
Ne oa ket ar wech kentañ da Sten CHARBONNEAU dont da ‘’Gontañ Kaoz’’ e Plogoneg. Ar bloaz paseet e oa deuet dija da ginnig unan eus ar c’hoarioù bet krouet e Brezhoneg gantañ : ‘’Din an dorn’’. Ar bloaz-mañ ez eo ‘’Klask ar ger’’ a zo bet kinniget gantañ. Reolennù simpl tre : pal ar jeu a zo lakaat e genc’hoarierien da gavout ur ger resis… met, evel just, evit luziañ un tammig an afer, ez eus gerioù a zo difennet implij anezho ! Un dek bennak a dud, hag en o zouez bugale a zo bet peurliesañ barrekoc’h evit an dud deuet, o deus lakaet da dalvezout o ampartiz war ar Brezhoneg evit lakaat tud o skipailh da zivinout ar ger da zizoloiñ. Un endervezhiad a zo bet gwall blijus !

Abadenn an 13 a viz Mae gant Marivonig JEGOU

JPEG - 38.4 ke

Morse c’hoazh ne oa bet ur seurt "kur yaouankaat" gant hon abadennoù Kontañ Kaoz. Nikolas, 10 vloaz, o chom e Gwengad, en doa fellet dezhañ dont da ?eilañ? e skolaerez da vuheziñ abadenn-se. Marivonig GOUEROU, a zo skolaerez e Skol Diwan Kerfeunteun e Kemper, eo a oa bet pedet da livañ berr-ha-berr petra eo ar vuhez pemdeziek en ur Skol Diwan. Sikouret gant Nikolas, a gemere laouen ar gomz, he deus kinniget Marivonig petra eo labour ar skolaerien hag ar skoazellerien, penaos e vez aet gant ar brezhoneg pe ar galleg gant ar vugale hervez ar c’hendivizer emaint o kaozeal gantañ. Komzet eo bet ivez eus ar programmoù hag an ?obererezhioù pedagogel ouzhpenn?, diskouezhet eo bet ar levrioù a vez implijet evit ar c’hentelioù istor, douaroniezh, jedoniezh… Traoù sirius-tre, neketa ? Met n’eo ket ar siriusted digembez gant ar blijadur. Ha plijadur ‘zo bet.

Abadenn ar 1añ a viz Ebrel gant Lukian KERGOAT
A-viskoazh eo bet c’hwezhet, ’barzh penn lodenn vrasañ an dud, tan ar c’hoant gouzout hiroc’h diwar-benn anvioù hor c’humunioù, hor c’heriadennoù hag an holl lec’hioù a zarempreder bemdez... Ha n’eo ket niver an dud deuet da selaou Lukian KERGOAT e sal vras Oaled ar Gumun a lakao da soñjal ar c’hontrol. Niverus e oant, ha lod anezho a zeue evit ar wech kentañ. Re verr eo bet an amzer evit dic’hoantañ kuriusted ar berzhidi... Amzer a-walc’h zo bet memestra gant Lukian KERGOAT da gelaouiñ e selaouerien diwar-benn anvioù-lec’h pennañ ar gumun, "Plogoneg" o vezañ an hini kentañ !
Evit gouzout muioc’h klikit war ar pdf-mañ

PDF - 74.3 ke

Abadenn an 11 a viz Meurzh gant Fransez FAVEREAU
Muioc’h eget 20 a dud o doa en em gouchet e sal vihan Oaled ar Gumun evit selaou Fransez FAVEREAU deuet a-ratozh-kaer eus Gwengamp da gejañ gant perzhidi boas an abadennoù ‘’Kontañ Kaoz’’. Ha n’eo ket bet dipitet ar re-mañ. Ouzhpenn da vezañ un den gouiziek war ar brezhoneg dre vras, hag peurgetken war ar c’heriadurouriezh ez eo Fransez FAVEREAU ur c’honter a feson a oar livañ traoù a seblant luziet evel ma vefent ken eeun ha didro hag an istorioù a vez kontet da zeskiñ ar vugale. Ur mailh a zen hag un abadenn eus ar re blijusañ ha dedennusañ !
- Kelenner war ar Saozneg e Lise Karaez eo bet ha war-lerc’h war ar Brezhoneg e Skolajoù Gwengamp. Hag e dibenn ar bloavezhioù 1980 ez eas da Skol Veur Roazhon 2 da gelenn war ar yezh hag al lennegezh vrezhonek evel rener an Unvez Klask ‘’Brezhoneg-Keltieg’’. Diaes eo e renkañ en ur rummenn resis ken liesseurt ha disheñvel eo an temoù hag an danvezioù eo boas d’o fleustriñ. . Romantoù en deus skrivet, hag ivez ur bern levrioù all : skridoù-arnod ha skridoù-studi o tennañ d’ar yezhoniezh, d’ar sokiologiezh, d’ar bedagogiezh ha da istor al lennegezh… Savet eo bet ivez gantañ un dorn-levr da zeskiñ Brezhoneg. Met e oberenn bennañ a denn d’ar c’heriadurouriezh. Gouiet en deus tennañ e vad eus ar mare ma oa o labourat evel kelenner e Karaez, e Bro ar Poher, a zo kroazhent gwirion ar broioù ma vez komzet Brezhoneg, evit tañvouesa, diwar komzoù ar Vrezhonegerien, geriaoueg ar yezh pemdeziek. Disoc’h al labour-mañ a zo ur mell geriadur, “Geriadur ar Brezhoneg a-Vremañ”, a zo bet embannet e 1992 hag adembannet meur a wech dibaoe…, ennañ un 50000 penn-ger el lodenn Brezhoneg/Galleg, hag un 40000 el lodenn Galleg/Brezhoneg. Hag evit mont pelloc’h war an dachenn-mañ en deus kaset da benn un oberenn all : “Ar Geriadur Meur”, a zlefe bezañ bet embannet war baper hag el linenn un nebeut bloavezhioù ‘zo dija. Met skoilhoù zo bet… dreist-holl kudennoù teknik. Dav ‘vo ‘ta gortoz un tammik c’hoazh a-raok gallout sellout ennañ ! Da c’hortoz e vo embannet a-raok pell, e Ti Skol Vreizh, ur geriadur bihanoc’h, “Geriadur Bihan ar Brezhoneg Eeun”, ennañ un 10000 penn-ger, ar pep retañ da zeskerien ar skolioù, ha d’ar re all, evit brezhonegañ war ar pemdez (ha sul-gouel ivez !). Ur geriadur nevez eo, adgraet gantañ penn da benn, eus A da Z, a-ziwar e skiant prenet evel kuzulier TES (Ti-Embann ar Skolioù) ha rener skiantel an OPaB (Ofis Publik ar Brezhoneg).

JPEG - 40.3 ke
JPEG - 32.9 ke


Abadenn an 23 a viz Chwevrer gant Pauline KERSCAVEN

JPEG - 194 ke

N’eo ket c’hoazh gwall gozh anezhi, met n’eo ket evit an dra-se eo chomet berr ar gaozeadenn ganti. Kant dra war’n ugent a zo bet graet ganti dija. Kelaouennerez eo bet, hag ez eo c’hoazh hiziv an deiz, e Radio Breizh Izel, ur vicher ma ‘z eus unan ma kejer un toullad tud, temoù ha degouezhioù disheñvel o pleustriñ warni ! Bet eo bet ivez, e-pad daou vloaz, kenurzhierez ar gwezhiad ‘’Klaskerien ha Treizherien sonjoù’’. Met muioc’h a draoù n’eus bet da gontañ c’hoazh diwar-benn ar veaj a eizh miz bet graet ganti a-dreuz (‘’Treuziñ’’ eo an anv roet ganti d’an abadenn-veajiñ-mañ) Amerika ar c’hreisteiz etre miz Gwengolo 2011 ha miz Mae 2012, diouzh an Arc’hantina er Su (ha dreist-holl ar Patagonia e- lec’h ma vev, abaoe an XIXvet kantved, ur bern Kembreiz dalc’het mort o yezh ganto ) betek ar Vro Golombia er Norzh. Evit ober anaoudegezh gant diventelezh ha diseurtelezh ar bed, a larit-c’hwi ! Sur tre ! Met n’eo ket tout ! Ober anaoudegezh gant broioù, pobloù, sevenadurioù, ha kement ‘zo, evit treuzkas tout ar pinvidigezhioù-se da skolidi klasoù divyezhek a felle dezhi ober. Ha setu, a-hed eizh miz he beaj eo chomet e darempred gant skolidi seizh skol divyezhek, o kas dezho filmoù, fotoioù, skridoù, ha zoken o kontañ kaoz ganto ‘’war eeun’’ dre internet. Prantadoù berr tre, ha n’eo ket diaes komprenn perak : an eur e Breizh n’eo ket tre ar memes hini hag e broioù evel Chile, Bolivia, Perou, Ecuador… An ‘’dilec’hiadur-eur’’ a vez graet eus se ! Ur gwir gannadourez, war gevandir Amerika ar C’hreisteiz, evit yaouankizoù divyezhek Breizh e oa bet Pauline KERSCAVEN. Un dudi eo bet selaou anezhi o kontañ he beaj hag ober anaoudegezh gant gweledvaoù ar c’hevandir-se dre ar fotoioù diniver bet tennet ganti… Peadra da reiñ c’hoant da veur a berzhiad d’ober kement all ha da vont ivez da foetañ broioù tramor…

Abadenn ar 4 a viz Kerzu gant Radio Kerne : Lou Millour ha Loïg Jade
- Evel just ne oa ket ken stank an dud deuet d’an abadenn “Kontañ Kaoz” eget ar re aet da zañsal gant Raymond LE LANN un tammig pelloc’h er Sal Sokiosevenadurel (un tregont bennak). Met n’eo ket bet kollet o amzer ganto. Zoken ar re a zo boas da selaou ouzh Radio Kerne o deus desket ur bern traoù digant Lou MILLOUR, Renerez, ha Loïg JADE, Prezidant ar gevredigezh a vez o verañ ar media-mañ. Ar radio-mañ a zo, pell ‘zo dija, unan eus radioioù pennañ korn-bro Kemper. Gant tri bann talmoù e c’hell skignañ hec’h abadennoù war un dachenn ken ledan hag hini Mervent penn Breizh, d.l.e. diouzh rakkêrioù Brest betek re An Oriant. Ur souezhadenn all ‘zo bet ivez evit ar berzhidi : estreget brezhonegerien a vez o selaou ingal ouzh Radio Kerne. Tud ‘zo a selaou outi abalamour d’ar sonerezh skignet, ar pezh a laka anezho da zaremprediñ gant ar Brezhoneg, ur yezh ne ouifent ket mod all, marteze, ez eus anezhi… Un dek bennak a dud a ra war-dro mont-endro a radio, c’hwec’h anezho gant ur gevrat didermen he fadelezh, hag ar re all o labourat a youl vat, d.l.e. evel “youlidi keodedel”. Bez e c’heller lavarout emañ Radio Kerne unan eus ar re bouezhusañ e Breizh. Ezel eo ivez eus ur rouedad a radioioù (peder etre tout). Ha gant ma ‘z eus ur c’hazetenner o labourat evit pep hini anezho, al labour kelaouiñ (dastum hag embann keleier) kaset a-stroll ganto a ziskouez bemdez bezañ ledanoc’h, klokoc’h hag efedusoc’h eget hini ar radioioù lec’hel all… Evit peurlipat anaoudegezh ar mont-endro eo bet pedet ar berzhidi da vont betek Ploneiz da weladenniñ ar studioioù. Ar vizit-mañ zo bet deiziadet d’an 23 a viz C’hwevrer 2016, hag an holl a fello dezho kemer perzh a vo degemeret mat !

Abadenn an 20 a viz Du gant Mélanie Jouitteau
- Plac’h An Naoned eo-hi, o chom bremañ e Lokorn abaoe un nebeut bloavezhioù. Un douzennad a dud a oa deuet da gejañ ganti. Graet o deus anaoudegezh gant al labour ramzel bet boulc’het ganti. War-lerc’h un dezenn war yezhadur ar Brezhoneg keñveriet gant yezhoù all ar bed, emañ-hi o labourat evit ar C.N.R.S. (Imbourc’hva IKER) da vont pelloc’h war an dachenn-mañ. Deskrivañ a ra penaos e ya en-dro ar Brezhoneg diwar an doare ma vez komzet gant an dud m’emañ ar yezh-mañ o yezh c’henidik. Al labour-mañ ez eus tu sellout outañ, ha zoken kemer perzh evit e welaat pe e glokaat, war ul lec’hienn internet anvet ‘’ARBRES’’. Kouviet eo bet perzhidi an abadenn da weladenniñ al lec’hienn. Lavarout a ra Melanie diwar e benn ez eo ‘’gwelloc’h eget dec’h, ha kalz gwasoc’h eget warc’hoazh’’. Ha termeniñ a ra he labour evel hini sevel ur pont etre ar vrezhonegerien, an holl anezho, brezhonegerien dec’h, hiziv ha warc’hoazh, ha klaskerien ar bed war ar yezhoniezh.
- Gellout a rit taoler ur sell war al lec’hienn ARBRES pe war he lec’hienn micherel:

JPEG - 442.2 ke

- DIELLOÙ
2014-2015

14 a viz Du Yann Fulup Dupuy
28 a viz Du Gabi Bizien
12 a viz Kerzu Lukian Kergoat
06 a viz C’hwevrer Sten Charbonneau
06 a viz Meurzh Gwenole Guevel
20 a viz Meurzh Loïg Jade
03 a viz Ebrel Gi Ar C’horr
17 a viz Ebrel Martial Menard
22 a viz Mae Goulwena An Henaff
11 a viz Mezheven Strilherezh ar Meinhir)

Abadenn ar 6 a viz C’hwevrer gant Sten Charbonneau :
- Kinniget n’eus Sten ar c’hoarioù bet savet gantañ diwar ar skiant-prenet en deus berniet pa oa-eñ kelenner war ar saozneg hag ar brezhoneg. Daou c’hoari a zo bet ijinet gantañ : "Klask ar Ger" ha "Din an Dorn". Pal ar c’hoarioù-mañ (hag a zo skignet ha dasparzhet gant ar gevredigezh "Aplud") a zo lakaat an dud a oar brezhoneg (un tamm bras pe bihan)... da gaozeal.. hep gouzout dezho... daoust ma ne gredont, pe ma soñj dezho n’int ket gouest d’hen ober...
- Eus Bro Gemper ez eo Sten. Anavezet mat eo gant selaouerien R.B.I./O. pa ’z e oa, ur pemzek bloaz ’zo, unan eus ar re a gase en-dro an abadennoù brezhonek war gwagennoù ar radio-se.

Abadenn an 12 a viz Kerzu gant Lukian KERGOAT :
-Un ugent bennak a dud a oa deuet, d’ar Gwener 12 a viz Kerzu, da selaou Lukian KERGOAT « kontañ kaoz » war Istor ar Brezhoneg. Ha n’int ket bet dipitet da vezañ deuet, ken dic’hortoz, ha pinvidik, eo istor hor yezh a chom c’hoazh, hiriv an deiz, kazimant dianav da lodenn vrasañ ar Vreizhiz… ur yezh a gaver, da skouer, skridoù anezhi war dornskridoù ken lozh ha re ar Grennamzer Uhelañ…
- Komzet eo bet evel-se eus un dornskrid bet skrivet e dibenn an VIIIvet kantved hag a zo miret bremañ e levraoueg Skol Veur Leiden (Izelvroioù). Emichañs emañ o tont eus Abati Sant Gwenole Landevenneg, met ne vezer ket sur. Peder folennad skrid a ya d’ober an dornskrid-mañ, a zo un darn eus un dornlevr mezegiezh anvet « Praecepta medica ». Un dornskrid e latin eo, hag e kaver ennañ gerioù henvrezhoneg end-eeun e korf an destenn, ha n’eo ket evel spisadennoù skrivet e marzoù ar skrid, evel ma c’hoarvez aliesik a-walc’h war dornskridoù ma ‘z eus bet kloer pe venec’h a Vreizh o pleustriñ warno…
- Komzet eo bet ivez eus ar skrivagner brezhoneg kentañ a anavezer e anv : Ivonet OMNES, a skrivas, e XIVvet kantvet, evit aveliñ e benn ha diskuizhañ e spered sur a-walc’h, ar gwerzennoù-mañ war varz un dornskrid ma oa o labourat warnañ : « Me am eus un amourig Joliig Dindan an del(ioù) M’he gwelas » He ya ! Ar venec’h a zo tud ivez !
- Baleet en deus evel-se Lukian KERGOAT e selaouerien a-hed an amzer betek XIXvet kantved an IIIde Republik evit reiñ da anavezout stad-mañ-stad eus emdroadur ar yezh, pe penaos eo bet graet outi (ha graet fall, evit lavarout gwir !) gant kargidi melestradurezh ar Stad, pe gant politikourien ‘zo…
- Re verr eo bet an amzer, evel just, evit disec’hiñ un danvez ken ledan. Hag e chomfe sur-tre peadra da vouetañ c’hoazh un abadenn all, ma n’eo ket div pe muioc’h… Da welout !

28 a viz Du : abadenn diwar-benn brezhoneg Douarnenez.

Abadenn ar 14 a viz Du 2014, gant Yann-Fulup DUPUY :
- plijet bras eo bet ar pemzek bennak a dud deuet d’e selaou d’ober anaoudegezh gant ur skrivagner puilh, ha dic’hortoz a-wechoù, ur skrivagner e teu brav ar skrivañ gantañ koulz evit ar romantoù hag ar c’hoariva.
- Kelenner war ar brezhoneg eo bremañ... war-lerc’h bezañ bet kaset da benn gantañ studioù war an arzoù-kaer ! Dedennet e oa dreist holl gant ar sevel ilizoù gotek. Den ne vo souezhet ma ’z eo "Ar gariadez vaen" titl unan eus ar romantoù skrivet gantañ, ur romant polis resevet gantañ ar priz Langleiz e 2007. Un Iliz Veur eo ar "Gariadez vaen"-mañ, a zo metoù istor ar romant... ma n’eo ket unan eus an tudennoù !
- Pedet eo bet diwar intrudu Jean-Yves Kervarec, a zo unan eus c’hoarierien ar strollad "Tro-Didro""war-lerc’h m’eo bet c’hoariet e Douarnenez d’ar 1añ a viz Du e Douarnenez, "Re an tu all", ar pezh c’hoari nevez skrivet ha leurennet gant Yann-Fulup.

2013-2014

Yann Bijer a oa kouviad abadenn ar 6 a viz Mezheven !Lod eus an abadennoù "kontañ kaoz" 2013-2014 a zo bet gouestlet da lenn ur romant polis skrivet gantañ : "Teñzor dindan-vor ar Priñs Frederig"...
- Bet ganet e 1940 e Lechiagad (porzh-mor Kumun Triagad), Yann BIJER a zo brezhoneger a-vihanik.
- Met n’eo nemet e 1974, peogwir ne oa ket ken eus an tele goude ma oa bet kaset d’an traoñ peul bras stign Roc’h Tredudon, en deus desket-eñ da lenn ha da skrivañ en e yezh-vamm... Soñjit ’ta, pegen divuzul an amzer dibres gant an dud a-daol-drumm ! N’eo ket bet amzer kollet evitañ, ’vat !
- Marteze eo an dra-se a zispleg pinvidigezh bliv skridoù ar skrivagner-mañ... Skridoù ma kaver enno livusted troioù-lavar ar yezh komzet koulz a resisted ur yezh bremanaet gant gerioù nevez goveliet o klotañ gant ezhommoù ar vuhez modern. .
- A bep seurt skridoù a zo bet savet gant Yann BIJER : danevelloù, kontadennoù pe konchennoù, romantoù polis ha romantoù deskrivet enno buhez an dud ha mont-en dro ar gevredigezh... Hag ivez barzhonegoù...
- Un den hegarat eo Yann BIJER hag a blij kalz dezhañ daremprediñ tud hag eskemm ganto.

Abadenn ar 25 a viz Ebrel gant Annaick Loisel.
Skoazellerez sokial e oa Annaik e-pad 30 vloaz. A-viskoazh e oa dedennet gant an istor, ar vro, ar brezhoneg… Gant “Villes d’Art et d’Histoire”, bep dibenn sizhun e-pad ur bloaz, he doa heuliet kentelioù evit mont da vezañ hencherez war ab Arzoù ha tremenet gant berzh ar genstrivadeg e dibenn ar stummadur-mañ. Deuet eo da “gontañ kaoz” ganeomp d’ar 25 a viz Ebrel. Kaset e oa bet ganti ar c’hoari “Breizhit”, ur c’hoari leun a fent, evit ar re vihan kenkoulz hag evit ar re vras. Ha plijadur zo bet gant an holl oc’h ober anaoudegezh gantañ !

Abadenn ar 17 a viz Genver, gant ar soner Jean-Pierre Hélias.

Un daouzek bennak a dud a oa deuet da selaou Jean-Pierre Hélias a oa kouviad abadenn « Kontañ kaoz » ar 17 a viz Genver. Anavezet mat eo an den gant an dud boas da zaremprediñ Festoù-noz Bro ar C’hap hag ar Vro Vigouden. Kontet en-deus d’e salaouerien penaos e teuer da vezañ soner... : pleustriñ, labourat, selaou, ha dreist-holl mont da skol ar re gozh... Mestr pennañ Jean-Pierre Hélias a oa Yann-Kaourintin Ar Gall, ur soner ampart ma ‘z eus bet unan ! Binvioù seniñ hengounel en-deus ivez kinniget ha displeget d’ar berzhidi : bombardoù, biniawoù... Hag evel just, n’helle ket echuiñ gant an abadenn hep seniñ un heuliad gavotenn a Vro Vigoudenn... ar pezh en-deus graet gant plijadur... ha gant ur c’homper a zegouez : René Merdy a zo ivez unan hag a oar c’hwezhiñ er beuz !

Abadenn an 20 a viz Kerzu 2013, gant Lukian Kergoat.
Hollved ar c’hennlavarioù brezhonenek. Setu ar pezh a zo bet displeget gant Lukian Kergoat, paotr Plogoneg, d’an ugentad a dud deuet d’e selaou d’ar gwener 20 a viz Kerzu e Oaled ar Gumun e Plogoneg. Ha peadra oa da glevout... Da gentañ tout, kompren petra a laka ar c’hennlavarioù da vezañ disheñvel diouzh ar bommoù-lavar all :
- Ar rimodelloù da gentañ a zo bommoù-lavar a denn da istorioùigoù berr, savet en ur frazenn pe ziv, na penn na troad ganto a-wechoù, hag a vez dibunet, war gan pe war un ton lusket, ouzh ar vugale vihan evit boazañ o divskouarn da soutilderioù mouezhded ar yezh, evit distagellañ o zeod hag ivez evit kelenn dezho reolennoù ar c’hramadeg...
- An divinadelloù, a zo savet evit ar re vras koulz hag evit ar re vihan, da zigeriñ ar spered, diorren ar faltazi hag ar boelloniezh, hag alies ivez da zihuniñ ar fent...
- Petra eo ar c’hennlavarioù neuze ? Bommoù-lavar, a zo berr ivez, enno lusk ha rimoù, a-wechoù luniennoù-stil evel gweltreoù pe emdourtadoù, hag a vez distaget sonn...
Met pep pouezusañ ar c’hennlavarioù a zo ar pezh a vez disklêriet ganto. Dizanv int. Treuskaset e vezont a re da re a-hed an amzer o vont hebiou. An holl anezho a ro ur gentel gwriziennet e skiant-prenet mab-den, un ali, ur wirionez diazezet war ar skiant-vat anavezet gant an holl ha da c’hounit gant pep hini...
Ur wech sklaeraet da vat tout an traoù-se, dre forzh skouerioù, en-deus Lukian Kergoat lakaet e selaouerien d’ober anaoudegezh gant hollved ar c’hennlavarioù brezhonek.
Ha traoù souezhus a oa da glevout : daoust d’ar brezhoneg bezañ ur yezh bihanniver ez eo ar yezh-mañ da gontañ e-touez ar re gentañ, gant ar saozneg hag ar rusianeg, evit niver ar c’hennlavarioù goueliet drezi !
Traoù anat ivez : ar c’hennlavarioù a c’hell bezañ rummet : lod anezho a gomz diwar-benn an dud, ar micherioù, ar re baour hag ar re binvidik... Lod all a gomz diwar-benn an tiriadoù ma vev an dud enno... Flemmatet e vez micherioù ‘zo pa vez meulet reoù all... Ha sonet e vez o fegement da barrezioù ‘zo gant kleier ar barrez e-kichen...
E dibenn displegadenn Lukian Kergoat e oa ur goulenn gant meur a hini : goude bezañ bet stadet e yae war vihanaat implij ha levezon ar c’hennlavarioù, peseurt dazont evit ar furnez a zifluke diouzh ar skiant prenet bemdez gant mab-den a-hed red an amzer ? Setu amañ, sur a-walc’h peadra da “gontañ kaoz” e-pad an abadennoù da zont.

Abadenn ar gwener 22 a viz Du :15 a dud evit selaou Yann Bêr KEMENER hag eskemm gantañ.

- N’eo ket bet diaes da Baotr Terrug sachañ evezh e selaouerien, ken liesseurt ha liesliv an danvezioù m’eo-eñ boas da bleustriñ warno.

- Tro en-deus bet evel-se da venegiñ al lodenn vrasañ eus e labourioù... Un dra ’zo sur : ur c’helenner eo ! Splann e teu an dra-se da vezañ pa weler petra eo danvez al lodenn vrasañ eus al levrioù bet savet gantañ : ur c’halz a zornlevrioù da zeskiñ pe beurzeskiñ ar brezhoneg, evit a bep seurt tud... kaieroù da labourat e-pad ar vakansoù evit bugale ar c’hentañ derez desavet e brezhoneg... hentennoù evit ar skolajidi kroget ganto da zeskiñ ar brezhoneg e pevare klas... hag hentennoù evit an holl : div levrenn deuet dija er-maez, "Brezhoneg prim ha dillo" ha "Brezhoneg pell ha fonnus". Un trede a zo war ar stern "Kanevedenn ar Brezhoneg – Brezhoneg liesliv pe Brezhoneg lieston" a vo he fal lakaat an deskidi da dañva ha komprenn ar rannyezhoù.
Hag un dae en-deus roet Y.B. KEMENER d’e selaouerien : skrivañ ur pennad a raio un tamm eus an hentenn nevez-se, un destenn teir lodenn enni :

  • komz eus un dra a gaved brav en amzer dremenet,
  • livañ petra ha penaos eo deuet da vezañ bremañ ,
  • ijinañ penaos e c’hellfe bezañ en amzer da zont.
    Klaoustre e vo gouest perzhidi an abadennoù Kontañ Kaoz da sevel asambles ur seurt testenn !

- Komzet eo bet ivez diwar-benn evajoù Breizh : bier ha chistr, pa en-deus Y.B. KEMENER skrivet daou levrig diwar-benn ar bier bet graet gwechall ha graet d’an amzer a hiriv e Breizh, hag ar memes tra en-deus graet diwar-benn an avalou hag an evajoù a c’heller tennañ diouto pa vezont gwasket !

- Met e vrasañ berzh en-deus graet pa en deus komzet eus Moutig ! Piv eo Moutig ? Ul lamponig a oan, lellik tout, leun a hardizhegezh hag a zebron anavezout ar bed... hag a ya dizaon gant hentoù ar bed dianav dezhañ da heul div steredenn-red, ar pezh a ro tro dezhañ d’ober anaoudegezh gant Lanig al Louarn, Younig an Toutig, Luc’hig hag a beb seurt tudoù all a vev tro-dro d’e bark... Mod all, gant ur c’hañfardig all a ouenn gantañ, un oan du anvet... Dandu, ez a a-wechoù da c’hoari bleiz, da glask spontañ an dud tro-dro... Met n’eo ket sur e spontfent da vat a re a gej war o hent gant an daou vaskalad-mañ !

- Y.B. KEMENER eo a zo "tad" Moutig, hen divinet ho peus ! Pevar levrig evit ar vugale en-deus skrivet evel-se diwar-benn trouioù-kaer Moutig, istorioù skeudennet hoalus gant tresadennoù leun a livioù brav savet gant GANLOR.

- Sur e vo e-barzh bouteg an Tad Nedeleg meur a skouerenn eus Troioù Kaer Moutig evit bugale ha bugale vihan an dud deuet da selaou Y.B. KEMENER !

Abadenn an 8 a viz Du, gant Youenn Kervalan :

JPEG - 214.3 ke

Met petra zo c’hoarvezet ‘ta gant an Tad Nedeleg, un toullad mat a vloavezhioù ‘zo, war wenojennoù kamm-digamm dinaou Koad an Dug, war Menez Lokorn, pa oa-eñ o peurechuiñ e droiad-skignañ profoù da vugale ar bed, hag e oa skleur goulou-deiz o tamlivañ pellder ar reter ? Perzhidi abadenn “Kontañ Kaoz” an 8 a viz Du hen oar mat bremañ pa ‘z e oa bet kontet pep tra dezho gant Youenn Kervalan, oberour “Burzhud Koad an Dug”, ur vrav a istor a gont pegen arvarus ha leun a drabas e c’hell bezañ a-wechoù buhez an Tad Nedeleg, hag ivez pegen sikourus e c’hell bezañ laboused an noz a zo o annez e goudor skourroù kenweet ar wezeg. Kontet e oa bet ivez d’e selaouerien gant Youenn Kervalan an istor a ra skoulm e romant diwezhañ “Ar Waremm Vras”, o paouez bezañ embannet gant Embannadurioù Al Lanv... Ur brient dreist evit perzhidi an abadennoù “Kontañ kaoz” o deus merzet e c’hell ur skrivagner bezañ... ur c’honter dispar.

BLOAVEZHIAD 2012-2013
- Frouezhus-tre eo bet : dedennus kenañ an dud pedet ha bras ar blijadur selaou anezho hag eskemm ganto. Lod anezho a zo prest da zont en-dro er bloaz a zeu.

Dispar an abadenn diwezhat !

Pemzek den d’an 9 a viz Du tro-dro Gi Le Lay eus Ploveilh

Le Télégramme 29.10.2012

- 

| | Steuñv al lec'hienn | Heuliañ buhez al lec'hienn RSS 2.0